Franschhoek: hugenoci, stare winorośle i górskie winnice
Franschhoek to dolina na wschód od Stellenbosch, położona między stromymi zboczami i pasmami górskimi. Nazwa znaczy „francuski zakątek” i przypomina o hugenotach, francuskich protestantach, którzy pod koniec XVII wieku uciekali przed prześladowaniami. Dolina jest częścią turystycznego regionu Cape Winelands, ale samo Cape Winelands obejmuje znacznie większy obszar. Istnieje też precyzyjnie wyznaczony dystrykt Wine of Origin Franschhoek. Ta nazwa na etykiecie oznacza, że wszystkie grona w butelce pochodzą z jego granic.
Muzeum Hugenotów w Franschhoek pokazuje emigrację w sześciu częściach: od osi czasu i ucieczki, przez religijne księgi i życie domowe, po rodzinę oraz późniejszy dorobek. W zbiorach są Biblie, psałterze, srebra, meble, portrety i dokumenty archiwalne; w rejestrze przybyłych przy niektórych nazwiskach zachowały się podpisy. Muzeum opisuje też wkład potomków hugenotów w przemysł winiarski. W badaniu rolnictwa w dolinie z lat 1688–1827 historyk H.S. Joubert wskazuje wino jako najważniejszą gałąź już od początku osadnictwa. Jego rozwój napotykał jednak opóźnienia w przyznawaniu ziemi, braki siły roboczej, susze i niepogodę, spadki cen, koszt transportu oraz złe drogi.
Dolina ma własną nazwę pochodzenia od 2010 roku; wcześniej zaliczano ją do dystryktu Paarl. Ma to znaczenie, bo niektóre winiarnie w szerszym regionie Cape Winelands kupują winogrona także poza swoim adresem. Sama lokalizacja sali degustacyjnej nie przesądza więc o pochodzeniu każdej butelki. Etykieta WO Franschhoek wskazuje grona z tutejszego, wyznaczonego obszaru.
Stare nasadzenia przetrwały w dwóch różnych odsłonach. Na Eikehof producent datuje swoją parcelę Sémillon na 1902 rok i oferuje osobną degustację tego wina. Chamonix powstało w 1991 roku, a jego blok Chenin Blanc, nazywany w RPA także Steen, posadzono w 1965 roku; aktualna karta wymienia Old Vine Steen.
Cap Classique to południowoafrykańskie wino musujące wytwarzane metodą tradycyjną: po pierwszej fermentacji druga zachodzi w butelce, w której wino dojrzewa na osadzie. Stowarzyszenie producentów powstało w 1992 roku, a nazwa zastąpiła określenie „Méthode Champenoise” po sprzeciwie organizacji z Szampanii. Kategoria obejmuje wina z całej RPA; sama metoda nie wskazuje pochodzenia gron.
Wina, które warto rozróżniać
Sémillon jest jednym z historycznych białych szczepów doliny. Młodsze, stalowe wersje bywają cytrusowe i świeże; dojrzewanie w beczce może dać im pełniejszą teksturę i nuty miodu. Eikehof wskazuje parcelę z 1902 roku, a jego kartę degustacyjną można wybrać osobno.
Chenin Blanc, czyli Steen, często zachowuje żywą kwasowość i jabłkowy owoc; Chamonix oferuje Old Vine Steen z bloku z 1965 roku. Chardonnay daje szersze spektrum: od świeżego i cytrusowego po pełniejsze, gdy dojrzewa w beczce. Zestaw „Shades of Chardonnay” w Haute Cabrière pozwala porównać kilka wersji tej odmiany.
W czerwonych winach Cabernet Sauvignon zwykle daje ciemniejszy owoc i wyraźną strukturę. Taniny to związki odpowiadające za ściągające odczucie w ustach. Pinot Noir jest na ogół lżejszy, z czerwonym owocem; Haute Cabrière zestawia wersje niebeczkowane i rezerwowe tej odmiany.
W Cap Classique dłuższy kontakt z osadem może wnieść kremową teksturę i nuty pieczywa. Dieu Donné w swojej aktualnej ofercie ma zestaw łączący własne wino musujące z brownie; Haute Cabrière pokazuje, że tradycyjna metoda jest częścią lokalnej oferty, choć nie czyni tej kategorii wyłącznie franschhoekską.
Gdzie spróbować win w Franschhoek
Dieu Donné Vineyards Cellar & Tasting Room
Dieu Donné oferuje własne zestawy Classic i Premium, parę czekolady z winem oraz zestaw z własnym Cap Classique i brownie. Goście opisują patio na wzgórzu i panoramiczne okno, a jedna recenzja wspomina talerz owoców i serów. Inna osoba uznała prowadzenie degustacji za bezosobowe, choć część gości chwaliła obsługę. Wybór między samą degustacją a parowaniem z dodatkiem zależy od aktualnie dostępnego zestawu.
.
Haute Cabrière - the home of Pierre Jourdan
W zestawie „Franschhoek Reserve Discovery” Haute Cabrière wymienia Arnim Family Réserve, Chardonnay Réserve i Pinot Noir Réserve; „Shades” porównują Chardonnay albo Pinot Noir. Gość opisał salę jak jaskinię i spacer po piwnicach, inny wspomniał prywatne oprowadzanie połączone z degustacją wielu win i lunchem. Recenzje podają też talerz serów oraz dobór wina do potraw z menu. Wizyta może więc łączyć degustację z posiłkiem, a aktualna karta pozwala wcześniej wybrać konkretny zestaw.
.
Eikehof Wines
Eikehof proponuje degustację w sali lub pod dębami. Jeden gość zapamiętał fotel i koc w chłodny poranek, inny jesienne liście, wiewiórkę i deskę serów z wędlinami. Recenzje wspominają zarówno objaśnienia win, jak i osobiste wprowadzenie gospodarza. W ofercie osobno widnieje Bush Vine Sémillon, więc można dobrać degustację do zainteresowania starymi nasadzeniami.
.
Chamonix Wine Farm
Chamonix prowadzi degustacje własnych win; portfolio obejmuje m.in. Old Vine Steen z bloku z 1965 roku oraz Chardonnay i Pinot Noir. Jeden gość opisał degustację przy kominku po przyjeździe Wine Tram, a inny pochwalił kompetentnego prowadzącego. W recenzjach są też odmienne doświadczenia: jedna osoba uznała wina za zbyt wytrawne, a dwie krytykowały deskę serów lub przekąski. Przy wyborze warto rozdzielić zainteresowanie winem od oczekiwań wobec jedzenia.
.
Maria i Ignacy
